So‘nggi yillarda tez-tez kuzatilayotgan anomal issiq va jazirama kunlarda quyoshning ultrabinafsha nurlari o‘zining eng yuqori faollik darajasiga yetmoqda. Bunday issiqda faqat oftobdan saqlovchi kremlar yoki soyabonlar bilan cheklanib bo‘lmaydi. Chunki quyosh nurlari terining chuqur qatlamlariga kirib borib, u yerda erkin radikallarni hosil qiladi.

Erkin radikallar juftlashmagan elektronga ega bo‘lgan beqaror molekulalardir. Ular hujayra devorlarini xuddi temirni zang yemirganidek yemiradi. Oqibatda teri erta qariydi, elastikligini yo‘qotadi, ajinlar tushadi va quyoshdan kuyish holatlari yuz beradi. Bu jarayonga qarshi turish va tanani ichidan himoya qilish uchun bizga kuchli antioksidantlar zarur.

Pomidor tarkibidagi qizil pigment, ya’ni likopin ana shunday tengsiz ichki himoya vositasi hisoblanadi. Likopin o‘zining kuchli antioksidantlik xususiyati bilan erkin radikallarning salbiy ta’sirini neytrallaydi.

Olimlar tomonidan o‘tkazilgan yirik klinik tadqiqotda ajoyib natijalar qayd etilgan. O‘n ikki hafta davomida har kuni ellik besh gramm pomidor pastasini zaytun moyi bilan iste’mol qilgan ayollarda quyosh ta’sirida terining qizarishi va kuyishi sezilarli darajada kamaygan. Eng muhimi, terining kollagen tolalarini parchalab, barvaqt qarishga sabab bo‘luvchi MMP-1 fermentining faolligi pasaygani aniqlangan.

Likopinning foydasi faqat teri salomatligi bilan cheklanib qolmaydi. Erkaklar salomatligiga bag‘ishlangan yigirma oltita tadqiqotni birlashtirgan yirik meta-tahlillar natijasi shuni ko‘rsatdiki, kuniga yigirma bir milligrammgacha likopin iste’mol qilganlarda prostata saratoni rivojlanish xavfi ancha past bo‘lgan. Ushbu modda prostata to‘qimalarida to‘planib, hujayralar DNKsini oksidlanishdan saqlaydi.

Bu borada eng muhim bir sir bor. Ko‘pchilik xom va yangi uzilgan pomidorni foydaliroq deb hisoblaydi, ammo likopin borasida bu qoida teskari ishlaydi. Xom pomidordagi likopin o‘simlikning qattiq hujayra devorlari ichida zanjirband bo‘ladi va organizmga juda kam so‘riladi. Pishirilgan pomidorda, ya’ni pasta va souslarda issiqlik ta’sirida hujayra devorlari parchalanadi va likopin ozod bo‘ladi.

Bundan tashqari, likopin yog‘da eruvchi moddadir. Shu sababli uni zaytun yoki kunjut moyi bilan birga iste’mol qilish uning qonga va to‘qimalarga so‘rilish samaradorligini bir necha barobar oshiradi.

Jazirama issiq kunlarda organizmingizni va teringizni ichkaridan himoya qilish uchun haftada bir necha marta pishirilgan pomidor yoki pomidor pastasini bir choy qoshiq zaytun yoki kunjut moyi bilan birga iste’mol qiling. Shunda likopin o‘z kuchini to‘liq ko‘rsatadi va tanangiz uchun haqiqiy qalqonga aylanadi.